یاجوج و ماجوج

از نشانه های نزدیک شدن قيامت در عصر ظهور

در دو سوره قرآن مجيد، از يأجوج و مأجوج سخن به ميان آمده است؛ يكي در آيات 92 تا 98 سوره كهف و ديگر در آيه 96 سوره انبياء. آيات قرآن به روشني گواهي مي‏دهد كه اين دو نام، متعلق به دو قبيلة وحشي خونخوار بوده است كه مزاحمت شديدي براي ساكنان اطراف مركز سكونت خود داشتند. در تورات، در كتاب حزقيل (فصل 38 و 39) و در كتاب رؤياي يوحنا (فصل20) از آن‌ها به گوگ و مأگوگ ياد شده است كه معرّب آن يأجوج و مأجوج است. به گفتة صاحب الميزان، از مجموع گفته‏هاي تورات استفاده مي‏شود كه مأجوج يا يأجوج و مأجوج، گروه يا گروه‏هاي بزرگي بودند كه در دوردست‏ترين نقطة شمال آسيا زندگي مي‏كردند. آنان مردمي جنگجو و غارتگر بودند.[1220]

دليل‌هاي فراواني از تاريخ در دست است كه در منطقة شمال شرقي زمين، در نواحي مغولستان در زمان‏هاي گذشته، گويي چشمة جوشاني از انسان وجود داشته است. مردم اين منطقه به سرعت زاد و ولد مي‏كردند و پس از كثرت و فزوني به سمت شرق، يا جنوب سرازير مي‏شدند و همچون سيل رواني اين سرزمين‏ها را زير پوشش خود قرار مي‏دادند، و به تدريج در آن‌جا ساكن مي‏گشتند.

به نظر مي‏رسد يأجوج و مأجوج از همين قبايل وحشي بوده‏اند كه مردم قفقاز، هنگام سفر كورش به آن منطقه، تقاضا كردند از آنان جلوگيري كند. او نيز به كشيدن سدّ معروف ذوالقرنين اقدام كرد.[1221]

امّا ارتباط اين‌ها با مهدويت از رواياتي به دست مي‏آيد كه آن‌ها را يكي از اشراط الساعة دانسته است.[1222] البته برخي دربارة حقيقت وجودي آن‌ها، خواسته‏اند با استفاده از روايات، در انسان بودن آن‌ها ترديد كنند![1223]

در رواياتي چند پراكنده شدن يأجوج و مأجوج بر روي زمين، در كنار خروج دجّال و نزول حضرت عيسي7 ذكر شده است؛[1224] بنابراين مي‏توان اين احتمال را مطرح كرد كه اين رخداد در عصر ظهور حضرت مهدي4 يا در آستانة قيامت، رخ خواهد داد.[1225]

ممكن است گفته شود: مقصود از يأجوج و مأجوج، افراد شرور با ويژگي خاص نيست؛ بلكه مي‏تواند اين حقيقت در هر گروهي باشد كه در آخِرُالزّمان مقابل حق مي‏ايستند و اقدام به شرارت مي‏كنند.

نيز ن.ك: اشراط الساعة، آستانة قيامت.

[1220] . علامه طباطبايي، الميزان، ج13، ص411.

[1221] . ناصر مكارم شيرازي و ديگران، تفسير نمونه، ج12، ص551 ـ 552.

[1222] . شيخ صدوق، الخصال، ج2، ص431، 446، 449؛ همچنين ر.ك: سيوطي، الدرالمنثور، ج3، ص59، ج4، ص25.

[1223] . ر.ك: محمد باقر مجلسي، بحارالانوار، ج12، ص187.

[1224] . پيامبر اكرم 9: «لَا تَقُومُ السَّاعَةُ حَتَّي تَكُونَ عَشْرُ آيَاتٍ الدَّجَّالُ وَ الدُّخَانُ وَ طُلُوعُ الشَّمْسِ مِنْ مَغْرِبِهَا وَ دَابَّةُ الْأَرْضِ وَ يَأْجُوجُ وَ مَأْجُوجُ وَ ثَلَاثَةُ خُسُوفٍ خَسْفٌ بِالْمَشْرِقِ وَ خَسْفٌ بِالْمَغْرِبِ وَ خَسْفٌ بِجَزِيرَةِ الْعَرَبِ وَ نَارٌ تَخْرُجُ مِنْ قَعْرِ عَدَنٍ تَسُوقُ النَّاسَ إِلَي الْمَحْشَر»، محمد باقر مجلسي، بحار الانوار، ج6، ص303؛ حسن بن ابي الحسن ديلمي، ارشاد القلوب، ج1، ص66.

[1225] . ر.ك: شيخ صدوق، كمال‏الدين و تمام النعمة، ج2، ص399.

Leave a Reply